توضیحات
در تابستان سال ۱۳۵۲، دولت هویدا لایحه ای را به مجلس برد که به گفته خودش پایان رسمی قرارداد کنسرسیوم ۱۳۳۳ بود؛ قراردادی که پس از کودتای ۲۸ مرداد، کنترل نفت ایران را دو دهه در دست شرکت های غربی نگه داشته بود. شاه آن را پیروزی بزرگی می دانست و رسانه های رسمی هم همین روایت را تکرار می کردند. اما منتقدان چیز دیگری می گفتند. آرشیو روزنامه اطلاعات سال 1352 شامل ۳۰۴ شماره کامل این روزنامه است که با کیفیت بالا اسکن و در قالب فایل PDF (حجم کلی ۱۲ گیگابایت) در دسترس قرار گرفته؛ و یکی از معدود منابعی است که هر دو سوی این بحث را از دل خود روزهای رخداد نشان می دهد.
بر اساس قرارداد تازه که ۲۰ سال اعتبار داشت، شرکت ملی نفت ایران مالکیت مطلق تأسیسات و ذخایر نفتی را به دست می گرفت و اداره پالایشگاه آبادان و ماهشهر هم به آن واگذار می شد. اعضای کنسرسیوم دیگر شریک نبودند و فقط مشتری نفت ایران به شمار می آمدند. اما بخشی از عملیات اکتشاف و تولید به شرکتی به نام «اسکو» سپرده شد که پیمانکار شرکت ملی نفت بود و مخالفان می گفتند همان کنسرسیوم است که فقط پوستین عوض کرده. این اختلاف نظر، یعنی نفت واقعاً ملی شد یا نام کارفرما عوض شد، هنوز هم میان تاریخ نگاران جریان دارد و صفحات آن سال، مواد خام این مناقشه را در خود دارد.
سال ۱۳۵۲ فقط نفت نبود. جنگ اکتبر ۱۹۷۳ در مهرماه آغاز شد و جهان را به سمت نخستین شوک نفتی برد؛ ماجرایی که پیامدهای اقتصادی اش در سال بعد به تمامی خود را نشان داد. اگر بخواهید این سال را در کنار دهه های پیش و پس از آن مرور کنید و ببینید لحن یک روزنامه در ثبت قراردادهای نفتی از ۱۳۳۳ تا ۱۳۵۲ چقدر تغییر کرده، آرشیو روزنامه های قدیمی مجموعه ای از نشریات هم دوره را کنار هم می گذارد.
دانلود نمونه آرشیو روزنامه اطلاعات سال 1352
7 خرداد سال 1352
حجم : 35 مگابایت | فرمت : pdf
نازنین –
عالی بود